نسبت شن و ماسه به سیمان - نسبت طلایی و بهینه

بتن در نهایت سادگی و با ترکیب شن و ماسه در کنار سیمان و آب تولید می‌شود. گویا همه ‌چیز خیلی ساده است و کافی است تا این مصالح ساختمانی را با یکدیگر ترکیب کنیم و بتن مستحکم خود را به دست آوریم. با این ‌وجود چرا برخی از بتن‌ها کیفیت ساخت خوبی ندارند؟ و یا به ‌سرعت تحت تأثیر شرایط محیط تخریب می‌شوند؟ اهمیت ساخت بتن در رعایت نسبت شن و ماسه به سیمان است. نسبت طلایی که باید آن را به ‌درستی رعایت کنید.
نسبت شن و ماسه به سیمان یک اصل کلیدی و استراتژیک در تولید بتن است. لزوماً پرملات بودن، دلیل بر کیفیت خوب بتن نیست. قرار نیست تا صرفاً با افزودن سیمان و یا هر نوع افزودنی دیگر در تکاپوی کیفیت بیشتر و استحکام بالاتر بتن باشیم. برای نسبت شن و ماسه و سیمان دستورالعمل جامعی تدوین شده ‌است و هر مهندس کاربلد می‌داند که باید این ترکیب را در نهایت ظرافت و با دقت عالی در یکدیگر مخلوط نماید. در این مقاله از مت سل، موتور جستجوی تخصصی صنعت ساختمان نیز به بررسی نکته‌هایی طلایی از رعایت نسبت مصالح تولید بتن می‌پردازیم.

نسبت شن و ماسه و سیمان


پیش‌ فرض‌هایی که باید رعایت کنید


ما در این مقاله قصد داریم تا از نسبت طلایی شن و ماسه و سیمان برای تولید انواع ملات بتنی صحبت کنیم. اما قبل ‌از آنکه بحث اصلی را آغاز کنیم، لازم است تا به برخی از پیش ‌نیازها بپردازیم. به ‌هر حال اگر قرار است تا با مخلوط مناسب شن و ماسه در سیمان ملات مرغوب تهیه کنید، در ابتدا لازم است تا مصالح ساختمانی خود را از کیفیت مناسب و نوع تخصصی تولید سیمان تهیه کرده باشید. در این‌باره موارد زیر را رعایت کنید:
•    شن و ماسه باید از نوع گرد گوشه و کاملاً شسته باشند. حداکثر درصد مجاز کلوخه‌های خالی در مخلوط شن و ماسه فقط ۳ درصد است. در عین ‌حال برای آنکه از توزیع یکدست بتن اطمینان کسب کرده و بدانیم که کمترین فضای خالی در حجم بتن باقی می‌ماند، باید از شن و ماسه گرد گوشه استفاده کنید. خمیر سیمان سطح صاف گرد گوشه‌ها را بهتر می‌پوشاند.
•    شن و ماسه باید از نوع سطح خشک و اشباع باشند. سطح سنگدانه‌های این نوع شن و ماسه کاملاً خشک است؛ اما در داخل حفره‌ها و فرج‌های هر دانه حجم اشباع شده از آب قرار دارد. به ‌این ‌ترتیب سطح خشک سنگدانه‌ها تأثیری در افزایش آب بتن نمی‌گذارد. از طرفی حجم اشباع حفره‌های هر سنگدانه باعث جذب آب خمیر سیمان نمی‌شود.
•    لازم است تا از سیمان پرتلند تیپ ۲ به بالاتر استفاده کنید. سیمان پرتلند تیپ ۱ به‌ علت گرمای زیاد هیدراتاسیون مناسب تولید بتن نیست و تماماً در دنیای ملات‌ها خصوصاً ملات آجرچینی کارایی دارد.
•    از آب شهری استفاده نکنید. آب مورد استفاده بتن باید کاملاً خالص، بدون هر نوع ماده آلی و یا اسیدی و حتی بازی باشد. آب شهری درجه اندکی حالت اسیدی دارد که بر کیفیت ساخت بتن تأثیر منفی می‌گذارد.
با رعایت این پیش‌ فرض‌ها و خرید مصالح ساختمانی مرغوب و تخصصی حالا می‌توانیم وارد فاز عملیاتی شده و از نسبت طلایی شن و ماسه و سیمان صحبت کنیم.


تکنیک‌های محاسبه نسبت شن و ماسه به سیمان در انواع بتن


از آنجایی ‌که سازه‌های عمرانی متفاوت هستند، باید از بتن‌ها با خواص فیزیکی و یا شیمیایی متفاوتی نیز استفاده کنیم. به ‌این ‌ترتیب دسته بندی جامعی از انواع تیپ‌های استاندارد تولید بتن ابداع شده ‌است و در عموم پروژه‌های عمرانی به ‌کار گرفته می‌شوند. به‌ طور کلی انواع بتن استاندارد را در ۴ تیپ ملات بتنی مستقل دسته‌بندی می‌کنند. تمامی این تیپ‌ها از نسبت شن و ماسه و سیمان استاندارد برخوردار هستند؛ اما در ساختار بتنی و قابلیت‌های کاربردی تفاوت‌هایی دارند. انواع تیپ‌های بتنی با رعایت نسبت مصالح تولید بتن به قرار زیر هستند:


ملات بتنی تیپ ۱


در ملات تیپ ۱ از نسبت ۳ به ۱ برای مخلوط شدن شن و ماسه به ‌همراه سیمان استفاده می‌کنند. به ‌این ‌ترتیب به ‌ازای ۳ واحد شن و ماسه باید از ۱ واحد سیمان پرتلند استفاده کنید. در عمل و برای تولید ۱ متر مربع از بتن تیپ ۱ به حدود ۱۹۵۰ کیلوگرم شن و ماسه در کنار ۳۵۰ کیلوگرم سیمان به ‌همراه ۲۶۰ کیلوگرم آب نیاز دارید. به این نوع بتن اصطلاحاً بتن عیار ۳۵۰ نیز گفته می‌شود.
ملات بتن تیپ ۱ از نسبت شن و ماسه به سیمان برای تولید حجمی استفاده کرده ‌است. حجم سیمان استفاده ‌شده بسیار زیاد است. ملات بتن تهیه شده حالت کاملاً خمیری و روان دارد که می‌تواند در هر نوع فضای محدود نفوذ کرده و تمام قالب‌های پیچیده را پر کند. در عین ‌حال از قابلیت پمپاژ شدن برخوردار است؛ اما این نسبت طلایی شن و ماسه و سیمان برای تولید بتن‌های سبک کارایی دارد و در کل مناسب اجرای بتن‌های سنگین در بخش‌های تحت فشار سازه مانند بتن‌ریزی فونداسیون نیست.

نسبت طلایی شن و ماسه و سیمان


ملات بتنی تیپ ۲


در ملات تیپ ۲ از نسبت ۴ به ۱ برای مخلوط شدن شن و ماسه به ‌همراه سیمان استفاده ‌شده است. به ‌این ‌ترتیب به ازای هر ۴ واحد شن و ماسه باید از ۱ واحد سیمان پرتلند برای تولید بتن تیپ ۲ استفاده کنید. در عمل و برای تولید هر ۱ متر مکعب از این نوع بتن به حدوداً 2000 کیلوگرم شن و ماسه در کنار ۲۵۰ کیلو سیمان و ۲۵۰ لیتر آب نیاز دارید. 
ملات بتن تیپ ۲ از جمله ملات‌های کاربردی در عموم فعالیت‌های عمرانی است. نسبت شن و ماسه به سیمان تیپ ۲، هم قابلیت پمپاژ شدن دارد و می‌تواند در اعضای غیر باربر سازه استفاده شود و هم با درجه مقاومت فشاری زیاد کاملاً مناسب اجرا در بخش‌های باربر سازه‌ها مانند فونداسیون‌های سبک فضاهای ساختمانی است.


ملات بتنی تیپ ۳


در این نوع بتن از نسبت ۵ به ۱ شن و ماسه به ‌همراه سیمان استفاده می‌کنند. به‌ این ‌ترتیب قرار است تا به ازای هر ۵ واحد شن و ماسه از ترکیب ۱ واحد سیمان پرتلند استفاده ‌شده باشد. این نوع بتن در عمل از دسته‌بندی بتن‌های سنگین محسوب می‌شود. البته با تفکیک مناسب شن و ماسه نیز می‌توانیم مقدار سنگینی و یا روان بودن بتن را جابه‌جا کنیم. مثلاً با نسبت بیشتر ماسه مقدار سنگینی بتن افزایش پیدا کرده و ساختار متراکم‌تری ایجاد می‌شود. اما با افزودن شن، حجم ملات در وزن معین افزایش پیدا می‌کند. در کل ملات بتن تیپ ۳ درجه گرانروی بالایی دارد.
برای تولید ۱ متر مکعب از ملات بتن تیپ ۳ باید حداقل از حدود 2300 کیلوگرم شن و ماسه در ترکیب ۲۲۰ کیلوگرم سیمان به ‌همراه ۲۶۰ لیتر آب استفاده کنید. بتن تیپ ۳ دوره کیورینگ ۲۸ روزه دارد و با طی شدن این دوره نسبتاً طولانی حداکثر مقاومت فشاری خود را به دست می‌آورد. نسبت طلایی شن و ماسه و سیمان برای تولید بتن تیپ ۳ مخصوص اجرای سازه‌های نیمه ‌سنگین از فضاهای ساختمانی و یا پروژه‌های بزرگ عمرانی است.


ملات بتن تیپ ۴


طلایی‌ترین نسبت شن و ماسه به سیمان برای تولید بتن مقاوم، اقتصادی، جان ‌سخت و کاربردی همین بتن تیپ ۴ است که در ساخت آن از نسبت ۶ به ۱ شن و ماسه به‌ همراه سیمان پرتلند استفاده می‌کنند. حجم سیمان مصرفی در تهیه این نوع بتن نسبتاً کم است، چرا که به ازای هر ۶ واحد شن و ماسه از ۱ واحد سیمان پرتلند استفاده ‌شده است. اما مصرف کمتر سیمان مراحل تولید بتن را ساده کرده و قیمت تمام شده تولید آن را کاهش می‌دهد. به ‌هر حال همه می‌دانیم که قیمت مصالح ساختمانی سیمان از شن و ماسه بیشتر است و افزایش حجم شن و ماسه در اقتصادی شدن بتن کاملاً تأثیرگذار است.
برای تولید هر متر مکعب بتن تیپ ۴ به خرید مصالح ساختمانی حداقل 2500 کیلوگرم شن و ماسه و ۲۰۰ کیلوگرم سیمان در کنار ۲۶۶ لیتر آب نیاز دارید. سیمان تولید شده کاملاً چگال است و عدد اسلامپ بالایی دارد. این بتن به ‌سختی در حجم‌های محدود توزیع می‌شود؛ اما در صورت توزیع یکدست و حباب‌گیری کامل از درجه استحکام بسیار بالایی برخوردار خواهد شد که مناسب اجرا در بخش‌های سنگین سازه است.

نسبت مصالح تولید بتن


اهمیت نسبت شن و ماسه به سیمان در تولید انواع بتن


تنوع تولید بتن بسیار زیاد است. به ‌راحتی می‌توانیم فهرست بلند بالایی از انواع بتن را با کاربردهای گوناگون معرفی کنیم که در ساخت همگی آنها از ترکیب هدفمند شن و ماسه و سیمان استفاده می‌کنند. بتن‌های تیپ ۱ تا ۴ همگی در دسته‌بندی بتن‌های معمولی قرار می‌گیرند و از نسبت شن و ماسه به سیمان با درصدهای متفاوت برای تولید این نوع بتن استفاده شده است. بتن‌های معمولی کاربرد ساختمانی دارند و در سازه‌های متعارف صنعتی نیز استفاده می‌شوند که با توجه به نوع نیاز پروژه برای پمپاژ بتن و یا تولید بتن‌های سنگین، نوع نسبت مصالح تولید بتن را تغییر می‌دهند. اما علاوه ‌بر بتن‌های معمولی، انواع گوناگون دیگری از بتن‌ها وجود دارند که نسبت  شن و ماسه به سیمان در آنها متفاوت است. مانند:
•    بتن‌های پیش تنیده: بتن‌هایی بسیار مقاوم هستند که برای تحمل بارهای سنگین و سازه‌های کاملاً تحت فشار استفاده می‌شوند. با استفاده از بتن پیش تنیده بخش پایینی عضو سازه‌های بتنی در برابر هر نوع کشش مقاوم‌تر است. برای تولید این نوع بتن از درصد شن و ماسه تفکیک‌ شده با رعایت وزن حجمی دقیق سیمان استفاده می‌کنند. الگوی تولید این نوع با توجه به نوع سازه متفاوت است؛ اما در همگی آنها معیار نهایی رسیدن به مقاومت کششی بالاتر است.
•    بتن‌های پیش ‌ساخته: بتنی است که برای تهیه سازه‌های پیش ‌ساخته تولید می‌شود که با توجه به نوع سازه در ترکیب آن از نسبت‌های متفاوت مصالح ساختمانی استفاده خواهد شد. اما در کل عموم این بتن‌ها از خاصیت‌های ضد سایش دارند و در ساخت آنها از نسبت سیمان قابل ‌توجه استفاده‌ شده است. استفاده از الیاف‌های بتنی در تولید این نوع متداول است.
•    بتن‌های سبک: بتن‌های خاصی هستند که چگالی آنها کمتر از ۱۸۰۰ کیلوگرم بر متر مکعب است. چگونگی نسبت شن و ماسه به سیمان برای تولید این نوع بتن اهمیت بالایی دارد. در کل، برای ساخت این نوع بتن از سنگدانه‌های سبک شن مانند پوکه، پرلیت، اسکوریا و... استفاده می‌کنند. از نگاه عملیاتی هر اندازه درصد شن خصوصاً این سبک دانه‌ها بیشتر باشد، حجم بتن به نسبت وزن بیشتر است و از خمیر ملات سیمان کمتری نیز استفاده می‌شود.
•    بتن‌های سنگین: بتن‌هایی برای ساخت بخش‌های زیرین و تحت بار فضاهای ساختمانی و پروژه‌های عمرانی است. چگالی این بتن‌ها ممکن است فراتر از 4000 کیلوگرم بر متر مکعب باشد. بتن‌هایی کاملاً سنگین ‌وزن هستند که برای ساخت آنها در نسبت شن و ماسه به سیمان از حجم سنگدانه‌های سنگین استفاده ‌شده است.


توصیه‌هایی برای رعایت نسبت طلایی شن و ماسه و سیمان


بدون تردید برای تهیه بتن مرغوب که قابلیت‌های کاربردی مناسب شما را داشته باشد، باید از نسبت حرفه‌ای و محاسبه ‌شده مصالح ساختمانی شن و ماسه به ‌همراه سیمان استفاده کنید. در این مقاله به تفکیکی از این نسبت‌ها اشاره کرده‌ایم؛ اما آیا در عمل، کل ماجرا به‌ همین سادگی است؟! قاعدتاً در محل پروژه نمی‌توانیم ترازو به دست باشیم و دائماً وزن هر محموله مصالح ساختمانی را اندازه‌گیری کنیم. حتی در هنگام خرید مصالح دست ما در وزن کردن آنها کوتاه است. بنابراین توصیه می‌کنیم که برای رعایت نسبت طلایی شن و ماسه و سیمان از معیارهای یکسان و شناخته ‌شده مانند بیل و یا فرغون استفاده کنید. 
هر بیل می‌تواند تا ۳ کیلو مصالح را جابه‌جا کرده و هر فرغون با حدوداً ۱۸ بیل سیمان و یا شن و ماسه پر می‌شود. حالا بهتر می‌توانید وزن‌های تقریبی مطرح‌ شده را رعایت کنید. در عین حال برای اختلاط بهتر مصالح و تولید بتن مرغوب حتماً از دستگاه میکسرها در ظرفیت کافی استفاده کنید. برای خرید مصالح ساختمانی تولید بتن نیز می‌توانید از خدمات آنلاین گروه مت سل استفاده کنید. مت سل موتور جستجوی تخصصی مصالح ساختمانی است که با هدف ارتباط هدفمند مصرف‌ کننده‌ی نهایی و تولیدکننده اصلی بازار فعالیت می‌کند. در مت سل می‌توانید با مقایسه قیمت مصالح ساختمانی و بررسی کیفیت، برای خرید آنلاین مصالح ساختمانی اقدام کنید.
 

نسبت شن و ماسه به سیمان - نسبت طلایی و بهینه

بتن در نهایت سادگی و با ترکیب شن و ماسه در کنار سیمان و آب تولید می‌شود. گویا همه ‌چیز خیلی ساده است و کافی است تا این مصالح ساختمانی را با یکدیگر ترکیب کنیم و بتن مستحکم خود را به دست آوریم. با این ‌وجود چرا برخی از بتن‌ها کیفیت ساخت خوبی ندارند؟ و یا به ‌سرعت تحت تأثیر شرایط محیط تخریب می‌شوند؟ اهمیت ساخت بتن در رعایت نسبت شن و ماسه به سیمان است. نسبت طلایی که باید آن را به ‌درستی رعایت کنید.
نسبت شن و ماسه به سیمان یک اصل کلیدی و استراتژیک در تولید بتن است. لزوماً پرملات بودن، دلیل بر کیفیت خوب بتن نیست. قرار نیست تا صرفاً با افزودن سیمان و یا هر نوع افزودنی دیگر در تکاپوی کیفیت بیشتر و استحکام بالاتر بتن باشیم. برای نسبت شن و ماسه و سیمان دستورالعمل جامعی تدوین شده ‌است و هر مهندس کاربلد می‌داند که باید این ترکیب را در نهایت ظرافت و با دقت عالی در یکدیگر مخلوط نماید. در این مقاله از مت سل، موتور جستجوی تخصصی صنعت ساختمان نیز به بررسی نکته‌هایی طلایی از رعایت نسبت مصالح تولید بتن می‌پردازیم.

نسبت شن و ماسه و سیمان


پیش‌ فرض‌هایی که باید رعایت کنید


ما در این مقاله قصد داریم تا از نسبت طلایی شن و ماسه و سیمان برای تولید انواع ملات بتنی صحبت کنیم. اما قبل ‌از آنکه بحث اصلی را آغاز کنیم، لازم است تا به برخی از پیش ‌نیازها بپردازیم. به ‌هر حال اگر قرار است تا با مخلوط مناسب شن و ماسه در سیمان ملات مرغوب تهیه کنید، در ابتدا لازم است تا مصالح ساختمانی خود را از کیفیت مناسب و نوع تخصصی تولید سیمان تهیه کرده باشید. در این‌باره موارد زیر را رعایت کنید:
•    شن و ماسه باید از نوع گرد گوشه و کاملاً شسته باشند. حداکثر درصد مجاز کلوخه‌های خالی در مخلوط شن و ماسه فقط ۳ درصد است. در عین ‌حال برای آنکه از توزیع یکدست بتن اطمینان کسب کرده و بدانیم که کمترین فضای خالی در حجم بتن باقی می‌ماند، باید از شن و ماسه گرد گوشه استفاده کنید. خمیر سیمان سطح صاف گرد گوشه‌ها را بهتر می‌پوشاند.
•    شن و ماسه باید از نوع سطح خشک و اشباع باشند. سطح سنگدانه‌های این نوع شن و ماسه کاملاً خشک است؛ اما در داخل حفره‌ها و فرج‌های هر دانه حجم اشباع شده از آب قرار دارد. به ‌این ‌ترتیب سطح خشک سنگدانه‌ها تأثیری در افزایش آب بتن نمی‌گذارد. از طرفی حجم اشباع حفره‌های هر سنگدانه باعث جذب آب خمیر سیمان نمی‌شود.
•    لازم است تا از سیمان پرتلند تیپ ۲ به بالاتر استفاده کنید. سیمان پرتلند تیپ ۱ به‌ علت گرمای زیاد هیدراتاسیون مناسب تولید بتن نیست و تماماً در دنیای ملات‌ها خصوصاً ملات آجرچینی کارایی دارد.
•    از آب شهری استفاده نکنید. آب مورد استفاده بتن باید کاملاً خالص، بدون هر نوع ماده آلی و یا اسیدی و حتی بازی باشد. آب شهری درجه اندکی حالت اسیدی دارد که بر کیفیت ساخت بتن تأثیر منفی می‌گذارد.
با رعایت این پیش‌ فرض‌ها و خرید مصالح ساختمانی مرغوب و تخصصی حالا می‌توانیم وارد فاز عملیاتی شده و از نسبت طلایی شن و ماسه و سیمان صحبت کنیم.


تکنیک‌های محاسبه نسبت شن و ماسه به سیمان در انواع بتن


از آنجایی ‌که سازه‌های عمرانی متفاوت هستند، باید از بتن‌ها با خواص فیزیکی و یا شیمیایی متفاوتی نیز استفاده کنیم. به ‌این ‌ترتیب دسته بندی جامعی از انواع تیپ‌های استاندارد تولید بتن ابداع شده ‌است و در عموم پروژه‌های عمرانی به ‌کار گرفته می‌شوند. به‌ طور کلی انواع بتن استاندارد را در ۴ تیپ ملات بتنی مستقل دسته‌بندی می‌کنند. تمامی این تیپ‌ها از نسبت شن و ماسه و سیمان استاندارد برخوردار هستند؛ اما در ساختار بتنی و قابلیت‌های کاربردی تفاوت‌هایی دارند. انواع تیپ‌های بتنی با رعایت نسبت مصالح تولید بتن به قرار زیر هستند:


ملات بتنی تیپ ۱


در ملات تیپ ۱ از نسبت ۳ به ۱ برای مخلوط شدن شن و ماسه به ‌همراه سیمان استفاده می‌کنند. به ‌این ‌ترتیب به ‌ازای ۳ واحد شن و ماسه باید از ۱ واحد سیمان پرتلند استفاده کنید. در عمل و برای تولید ۱ متر مربع از بتن تیپ ۱ به حدود ۱۹۵۰ کیلوگرم شن و ماسه در کنار ۳۵۰ کیلوگرم سیمان به ‌همراه ۲۶۰ کیلوگرم آب نیاز دارید. به این نوع بتن اصطلاحاً بتن عیار ۳۵۰ نیز گفته می‌شود.
ملات بتن تیپ ۱ از نسبت شن و ماسه به سیمان برای تولید حجمی استفاده کرده ‌است. حجم سیمان استفاده ‌شده بسیار زیاد است. ملات بتن تهیه شده حالت کاملاً خمیری و روان دارد که می‌تواند در هر نوع فضای محدود نفوذ کرده و تمام قالب‌های پیچیده را پر کند. در عین ‌حال از قابلیت پمپاژ شدن برخوردار است؛ اما این نسبت طلایی شن و ماسه و سیمان برای تولید بتن‌های سبک کارایی دارد و در کل مناسب اجرای بتن‌های سنگین در بخش‌های تحت فشار سازه مانند بتن‌ریزی فونداسیون نیست.

نسبت طلایی شن و ماسه و سیمان


ملات بتنی تیپ ۲


در ملات تیپ ۲ از نسبت ۴ به ۱ برای مخلوط شدن شن و ماسه به ‌همراه سیمان استفاده ‌شده است. به ‌این ‌ترتیب به ازای هر ۴ واحد شن و ماسه باید از ۱ واحد سیمان پرتلند برای تولید بتن تیپ ۲ استفاده کنید. در عمل و برای تولید هر ۱ متر مکعب از این نوع بتن به حدوداً 2000 کیلوگرم شن و ماسه در کنار ۲۵۰ کیلو سیمان و ۲۵۰ لیتر آب نیاز دارید. 
ملات بتن تیپ ۲ از جمله ملات‌های کاربردی در عموم فعالیت‌های عمرانی است. نسبت شن و ماسه به سیمان تیپ ۲، هم قابلیت پمپاژ شدن دارد و می‌تواند در اعضای غیر باربر سازه استفاده شود و هم با درجه مقاومت فشاری زیاد کاملاً مناسب اجرا در بخش‌های باربر سازه‌ها مانند فونداسیون‌های سبک فضاهای ساختمانی است.


ملات بتنی تیپ ۳


در این نوع بتن از نسبت ۵ به ۱ شن و ماسه به ‌همراه سیمان استفاده می‌کنند. به‌ این ‌ترتیب قرار است تا به ازای هر ۵ واحد شن و ماسه از ترکیب ۱ واحد سیمان پرتلند استفاده ‌شده باشد. این نوع بتن در عمل از دسته‌بندی بتن‌های سنگین محسوب می‌شود. البته با تفکیک مناسب شن و ماسه نیز می‌توانیم مقدار سنگینی و یا روان بودن بتن را جابه‌جا کنیم. مثلاً با نسبت بیشتر ماسه مقدار سنگینی بتن افزایش پیدا کرده و ساختار متراکم‌تری ایجاد می‌شود. اما با افزودن شن، حجم ملات در وزن معین افزایش پیدا می‌کند. در کل ملات بتن تیپ ۳ درجه گرانروی بالایی دارد.
برای تولید ۱ متر مکعب از ملات بتن تیپ ۳ باید حداقل از حدود 2300 کیلوگرم شن و ماسه در ترکیب ۲۲۰ کیلوگرم سیمان به ‌همراه ۲۶۰ لیتر آب استفاده کنید. بتن تیپ ۳ دوره کیورینگ ۲۸ روزه دارد و با طی شدن این دوره نسبتاً طولانی حداکثر مقاومت فشاری خود را به دست می‌آورد. نسبت طلایی شن و ماسه و سیمان برای تولید بتن تیپ ۳ مخصوص اجرای سازه‌های نیمه ‌سنگین از فضاهای ساختمانی و یا پروژه‌های بزرگ عمرانی است.


ملات بتن تیپ ۴


طلایی‌ترین نسبت شن و ماسه به سیمان برای تولید بتن مقاوم، اقتصادی، جان ‌سخت و کاربردی همین بتن تیپ ۴ است که در ساخت آن از نسبت ۶ به ۱ شن و ماسه به‌ همراه سیمان پرتلند استفاده می‌کنند. حجم سیمان مصرفی در تهیه این نوع بتن نسبتاً کم است، چرا که به ازای هر ۶ واحد شن و ماسه از ۱ واحد سیمان پرتلند استفاده ‌شده است. اما مصرف کمتر سیمان مراحل تولید بتن را ساده کرده و قیمت تمام شده تولید آن را کاهش می‌دهد. به ‌هر حال همه می‌دانیم که قیمت مصالح ساختمانی سیمان از شن و ماسه بیشتر است و افزایش حجم شن و ماسه در اقتصادی شدن بتن کاملاً تأثیرگذار است.
برای تولید هر متر مکعب بتن تیپ ۴ به خرید مصالح ساختمانی حداقل 2500 کیلوگرم شن و ماسه و ۲۰۰ کیلوگرم سیمان در کنار ۲۶۶ لیتر آب نیاز دارید. سیمان تولید شده کاملاً چگال است و عدد اسلامپ بالایی دارد. این بتن به ‌سختی در حجم‌های محدود توزیع می‌شود؛ اما در صورت توزیع یکدست و حباب‌گیری کامل از درجه استحکام بسیار بالایی برخوردار خواهد شد که مناسب اجرا در بخش‌های سنگین سازه است.

نسبت مصالح تولید بتن


اهمیت نسبت شن و ماسه به سیمان در تولید انواع بتن


تنوع تولید بتن بسیار زیاد است. به ‌راحتی می‌توانیم فهرست بلند بالایی از انواع بتن را با کاربردهای گوناگون معرفی کنیم که در ساخت همگی آنها از ترکیب هدفمند شن و ماسه و سیمان استفاده می‌کنند. بتن‌های تیپ ۱ تا ۴ همگی در دسته‌بندی بتن‌های معمولی قرار می‌گیرند و از نسبت شن و ماسه به سیمان با درصدهای متفاوت برای تولید این نوع بتن استفاده شده است. بتن‌های معمولی کاربرد ساختمانی دارند و در سازه‌های متعارف صنعتی نیز استفاده می‌شوند که با توجه به نوع نیاز پروژه برای پمپاژ بتن و یا تولید بتن‌های سنگین، نوع نسبت مصالح تولید بتن را تغییر می‌دهند. اما علاوه ‌بر بتن‌های معمولی، انواع گوناگون دیگری از بتن‌ها وجود دارند که نسبت  شن و ماسه به سیمان در آنها متفاوت است. مانند:
•    بتن‌های پیش تنیده: بتن‌هایی بسیار مقاوم هستند که برای تحمل بارهای سنگین و سازه‌های کاملاً تحت فشار استفاده می‌شوند. با استفاده از بتن پیش تنیده بخش پایینی عضو سازه‌های بتنی در برابر هر نوع کشش مقاوم‌تر است. برای تولید این نوع بتن از درصد شن و ماسه تفکیک‌ شده با رعایت وزن حجمی دقیق سیمان استفاده می‌کنند. الگوی تولید این نوع با توجه به نوع سازه متفاوت است؛ اما در همگی آنها معیار نهایی رسیدن به مقاومت کششی بالاتر است.
•    بتن‌های پیش ‌ساخته: بتنی است که برای تهیه سازه‌های پیش ‌ساخته تولید می‌شود که با توجه به نوع سازه در ترکیب آن از نسبت‌های متفاوت مصالح ساختمانی استفاده خواهد شد. اما در کل عموم این بتن‌ها از خاصیت‌های ضد سایش دارند و در ساخت آنها از نسبت سیمان قابل ‌توجه استفاده‌ شده است. استفاده از الیاف‌های بتنی در تولید این نوع متداول است.
•    بتن‌های سبک: بتن‌های خاصی هستند که چگالی آنها کمتر از ۱۸۰۰ کیلوگرم بر متر مکعب است. چگونگی نسبت شن و ماسه به سیمان برای تولید این نوع بتن اهمیت بالایی دارد. در کل، برای ساخت این نوع بتن از سنگدانه‌های سبک شن مانند پوکه، پرلیت، اسکوریا و... استفاده می‌کنند. از نگاه عملیاتی هر اندازه درصد شن خصوصاً این سبک دانه‌ها بیشتر باشد، حجم بتن به نسبت وزن بیشتر است و از خمیر ملات سیمان کمتری نیز استفاده می‌شود.
•    بتن‌های سنگین: بتن‌هایی برای ساخت بخش‌های زیرین و تحت بار فضاهای ساختمانی و پروژه‌های عمرانی است. چگالی این بتن‌ها ممکن است فراتر از 4000 کیلوگرم بر متر مکعب باشد. بتن‌هایی کاملاً سنگین ‌وزن هستند که برای ساخت آنها در نسبت شن و ماسه به سیمان از حجم سنگدانه‌های سنگین استفاده ‌شده است.


توصیه‌هایی برای رعایت نسبت طلایی شن و ماسه و سیمان


بدون تردید برای تهیه بتن مرغوب که قابلیت‌های کاربردی مناسب شما را داشته باشد، باید از نسبت حرفه‌ای و محاسبه ‌شده مصالح ساختمانی شن و ماسه به ‌همراه سیمان استفاده کنید. در این مقاله به تفکیکی از این نسبت‌ها اشاره کرده‌ایم؛ اما آیا در عمل، کل ماجرا به‌ همین سادگی است؟! قاعدتاً در محل پروژه نمی‌توانیم ترازو به دست باشیم و دائماً وزن هر محموله مصالح ساختمانی را اندازه‌گیری کنیم. حتی در هنگام خرید مصالح دست ما در وزن کردن آنها کوتاه است. بنابراین توصیه می‌کنیم که برای رعایت نسبت طلایی شن و ماسه و سیمان از معیارهای یکسان و شناخته ‌شده مانند بیل و یا فرغون استفاده کنید. 
هر بیل می‌تواند تا ۳ کیلو مصالح را جابه‌جا کرده و هر فرغون با حدوداً ۱۸ بیل سیمان و یا شن و ماسه پر می‌شود. حالا بهتر می‌توانید وزن‌های تقریبی مطرح‌ شده را رعایت کنید. در عین حال برای اختلاط بهتر مصالح و تولید بتن مرغوب حتماً از دستگاه میکسرها در ظرفیت کافی استفاده کنید. برای خرید مصالح ساختمانی تولید بتن نیز می‌توانید از خدمات آنلاین گروه مت سل استفاده کنید. مت سل موتور جستجوی تخصصی مصالح ساختمانی است که با هدف ارتباط هدفمند مصرف‌ کننده‌ی نهایی و تولیدکننده اصلی بازار فعالیت می‌کند. در مت سل می‌توانید با مقایسه قیمت مصالح ساختمانی و بررسی کیفیت، برای خرید آنلاین مصالح ساختمانی اقدام کنید.