همه چیز در خصوص سرطان بتن و علل آن

بتن مسلح ساختار بسیار مقاوم و جان سختی است که طول عمر مفید بسیار بالایی دارد. اما حتی همین متریال بسیار مقاوم در اثر کم توجهی و نفوذ عناصر مخرب محیطی آسیب پذیر است. آسیبی که بر اثر ایجاد خوردگی فولاد مدفون در بتن مسلح نمایان شده و به سرعت بافت متراکم بتن را تخریب می‌کند. پدیده معمول اما خطرناک که در سطح جوامع مهندسی با عنوان سرطان بتن شناخته می‌شود.

کانسر بتن یا همان سرطان بتن را می‌توانیم یک عارضه متداول در سازه‌های بتن مسلح معرفی کنیم. این عارضه از آغاز فرایند زنگ زدگی آرماتورها و خوردگی فولاد در بتن مسلح ظاهر می‌شود و به مانند یک غده سرطانی با گذشت زمان به آرامی اما پیوسته رشد پیدا می‌کند. وقتی دامنه نفوذ بتن بیش از حد زیاد باشد، دیگر نمی‌توانیم در مقابل فرسودگی فولاد مقاومت کنیم. در چنین شرایطی عملاً بتن پایداری خود را از دست داده و به سرعت در مسیر تخریبی دامن‌گیر حرکت می‌کند. سرطان بتن بدون تردید از جدی‌ترین مشکلات سازه‌های بتن مسلح است و لازم است تا از جزئیات علل آن و راهکارهای تقابل با آن مطلع باشید. در این مطلب از گروه متسل موتور جستجوی تخصصی صنعت ساختمان به بررسی علل کانسر بتن می‌پردازیم. همچنین اگر قصد خرید قطعه بتنی دارید می‌توانید با ما تماس بگیرید.

علت سرطان بتن

سرطان بتن چیست؟ و چرا خطرناک است؟

بدون تردید بتن مسلح بهترین تکنیک برای ساخت سازه‌های بزرگ و سنگین عمرانی است. بتن مصالح بسیار مقاوم و ماندگاری است؛ اما مقاومت کششی و خمشی آن ناچیز است. در عمل و برای بهبود خواص فیزیکی بتن از آرماتورهای طولی و یا عرضی در داخل آن استفاده می‌کنند که به ایجاد بتن مسلح می‌انجامد. با استفاده از میلگردهای فولادین می‌توانیم ساختارهای بزرگ با طراحی‌های پیچیده بتنی در مقاومت کششی و خمشی عالی و ماندگار ایجاد کنیم. اما این قطعات فولادین داخل بتن همواره مستعد زنگ زدگی و خوردگی در اثر مواجهه با شرایط محیطی هستند.

هر نوع راه نفوذ مانند ایجاد ترک‌های سطحی و عمیق، حفره‌ها، حباب‌های باقیمانده در بتن، تخریب بافت بتن و... باعث نفوذ عناصر مخرب محیطی خواهد شد. در این صورت میلگردهای مدفون در بتن با مواجه شدن در معرض رطوبت و یا محیط‌های اسیدی آرام و پیوسته زنگ زده و خورده می‌شوند.

میلگردها در اثر زنگ زدن تغییر شیمیایی داده و به شدت منبسط می‌شوند. این انبساط حتی ممکن است تا ۶ برابر ابعاد فولاد تداوم پیدا کند. فولاد زنگ زده با انبساط حجمی از درون به حجم بتن فشار می‌آورد و به مرور زمان باعث ایجاد ترک‌های عمیق و در نهایت شکست و متلاشی شدن بتن خواهد شد. این پدیده همان بیماری مهلک سرطان بتن است.

آیا کانسر بتن تهدیدی جدی است؟

از نگاه ماهیتی پدیده کانسر منجر به تخریب بافت بتن می‌شود و بتن با تمام سرسختی نمی‌تواند در مقابل تهاجم پیوسته اما آهسته این پدیده مقاومت کند. به این پدیده اصطلاحاً سرطان بتن گفته می‌شود، زیرا به مانند بیماری سرطان عمل کرده و بتن مسلح را از درون تخریب می‌کند.

قاعدتاً تاکنون بارها از بیماری سرطان شنیده‌اید و می‌دانید که این بیماری‌ها در اثر تهاجم سلول‌های سرطانی از درون بافت‌های بدن آغاز شده و بی‌خبر از همه جا اندام‌های داخلی بدن را نابود می‌کنند. کانسر بتن نیز عملکردی مشابه دارد. قاعدتاً از نمای بیرونی بتنی نمی‌توانید از شرایط میلگردها در عمق بتن اطلاع داشته باشید و احتمالاً در مورد راه‌های نفوذ رطوبت و یا سیالات اسیدی بی‌اطلاع هستید. اصولاً یک سازه بتنی تا زمانی که تخریب نشود، هیچ حساسیتی در ما ایجاد نمی‌کند. اما نفوذ زیر جلدی رطوبت در فضای اطراف میلگردها جریان دارد و قرار است ساختار بتن مسلح را به مانند یک غده سرطانی تا متلاشی شدن نهایی تخریب کند.

متاسفانه در بسیاری از موارد به مانند بیماری‌های سرطانی زمانی متوجه تخریب کانسر بتن می‌شویم که خیلی دیر شده است و دامنه تخریب بسیار گسترده تا عمق بتن ادامه دارد. اما به مانند بیماری سرطان راهکارهایی برای تقابل و حتی شناسایی دامنه تخریب سرطان بتن ابداع شده است.

علل سرطان بتن

کنکاش در علل سرطان بتن

زنگ زدگی و خوردگی فولاد در بتن آرمه و به دنبال آن ایجاد حالت انقباض و فشار داخلی عوامل مخرب بتنی هستند که اصطلاحا به عنوان سرطان بتن می‌شناسیم. ریشه‌های این سرطان نیز در نفوذ رطوبت و یا سیالات اسیدی در عمق بتن است. اما علت این نفوذ پذیری چیست؟ برای بررسی علت سرطان بتن نکته‌های متعددی مطرح است که از قبیل موارد زیر هستند.

از کاور مناسب برای پوشش کامل بتن استفاده نشده است

در شرایطی که ضخامت بتن نازک است و نمی‌تواند به تنهایی از نفوذ رطوبت و زنگ زدگی میلگردها محافظت کند، لازم است تا سطح بتن کاورکشی شود. این کاور شامل هر نوع متریال پوششی مانند رنگ آمیزی، گچ‌کاری، سنگ کاری و... است. اما در صورت عدم کاورکشی و یا کاورکشی نامناسب احتمال نفوذ رطوبت به علت نازک بودن جداره بتنی زیاد است که در نهایت منجر به پدیده خطرناک کانسر بتن خواهد شد.

از میلگردها با فولاد نامناسب در بتن مسلح استفاده شده است

عدم سازگاری فولاد در بتن یکی دیگر از مشکلات بتن مسلح است که در نهایت به پدیده خطرناک سرطان بتن و تخریب جدی بافت بتن می‌انجامد. در عمل لازم است تا مهندسین از میلگردهای مناسب ساختارهای بتنی در شکل‌گیری سازه بتن مسلح استفاده کنند. در پاره‌ای از موارد متفاوت بودن نوع فولاد میلگردها مثلاً استفاده از میلگردهای متفاوت در بتن باعث بروز سرطان بتن می‌شود. زیرا میلگردها که جنس فولاد متفاوتی دارند، باعث ایجاد قطب‌های آنودی و کاتودی در بتن شده که به توسعه فرسایش فولاد و تخریب بتن می‌انجامد.

وجود ترک‌های سطحی و عمیق در بتن

هیچ عارضه‌ای به مانند ترک‌های عمیق و یا سطحی بتن نمی‌تواند ماهیت بتن مسلح را تهدید کند. هر ترک حتی کوچکترین آنها روزنه‌ای بزرگ برای نفوذ دائمی رطوبت به بافت داخلی بتن مسلح است که خیلی ساده و پیوسته راه خود را تا همجواری میلگردهای فولادین باز می‌کند. به این ترتیب وجود ترک‌های به ظاهر کم اهمیت باعث ایجاد توده‌های سرطانی شده که در آینده نزدیک بافت بتن را به طور کامل تخریب می‌کند.

علل سرطان بتن را می‌توانیم در علت‌های فراتر از وجود ترک‌ها در هنگام ایجاد این ترک‌ها بررسی کنیم. از نگاه حرفه‌ای برای تقابل با کانسر بتن لازم است تا در برنامه پیشگیرانه از احتمال ایجاد ترک در بتن جلوگیری کرده باشیم. اما ترک‌های بتن چرا ایجاد می‌شوند؟

سرطان بتن چیست

عوامل تاثیرگذار در ایجاد ترک‌های بتن

اگر بخواهیم لیست کنیم با صدها دلیل ریز و درشت ایجاد ترک‌ها در سطح بتن سر و کار داریم و قاعدتاً بسیاری از این عوامل نادر هستند. لذا برخی از عوامل متداول ایجاد ترک به قرار زیر معرفی می‌شوند:

  • هر نوع بار استاتیکی و یا دینامیکی فراتر از ظرفیت سازه که منجر به شکست و ایجاد ترک در بتن می‌شود.
  • عدم حباب‌گیری در مرحله گیرش بتن که پس از سخت شدن منجر به ایجاد ترک می‌شود.
  • عدم رعایت اصول مناسب در دوره کیورینگ بتن که منجر به انقباض‌ها و یا انبساط‌های سنگین بتن حین خشک شدن خواهد شد.
  • ساخت بتن با طرح اختلاط نامرغوب
  • بهره‌مندی از سنگدانه‌های نامرغوب در بتن
  • ایجاد ضربه‌های سنگین به بتن مانند وقوع زلزله
  • و...

آنچه مسلم است، برطرف شدن ترک‌ها از بهترین ایده‌ها برای تقابل با سرطان بتن است که برای این منظور می‌توانیم از انواع ترکیبات بازسازی بتن مانند انواع گروت‌ها، چسب‌ بتن، رزین‌ها و... استفاده کنید.

آب بندی نامناسب بتن

عدم بهره‌مندی از آب‌بندی مناسب مشکل جدی در سازه‌های بتنی خصوصاً سازه‌های آبی است. آب بندی بتن به روش‌های مختلف انجام می‌شود که در تمامی آنها از هر نوع تماس عناصر مرطوب مانند جریان آب به بتن جلوگیری خواهد شد. اما در صورت عدم توجه به آب‌بندی حرفه‌ای احتمال نفوذ رطوبت در تماس با سطح آب زیاد است که منجر به نفوذ شده و در نهایت به زنگ زدگی آرماتورها و ایجاد پدیده کانسر بتن و تخریب بافت بتن مسلح می‌انجامد.

شرایط نامناسب آب و هوایی

آب و هوای نامساعد مناطق جغرافیایی از مهمترین علل سرطان بتن هستند که به سختی می‌توان در مقابل تهاجم دائمی آنها مقاومت کرد. ساخت سازه‌های بتنی در آب و هوای همیشه بارانی و یا هوای همیشه مرطوب مانند هوای ساحلی و یا ساخت سازه‌ها که در معرض دائمی بادهای مرطوب هستند دشوار است. زیرا فرسایش این سازه‌ها خیلی بیشتر و سریعتر از سازه‌های بتنی در مناطق گرم و خشک اتفاق می‌افتد.

مناطق ساحلی سخت‌ترین شرایط آب و هوایی را دارند. در این مناطق با احتمال دائمی مواجه شدن با آب دریا روبرو هستیم که دارای مقدار زیادی ترکیبات کلر و یا نمک است و منجر به فرسایش سریع مقاوم‌ترین سازه‌های بتنی خواهد شد. طراحی سازه‌های بتن آرمه در چنین اقلیم‌هایی از حساسیت بالایی برخوردار است. این سازه‌ها باید بدون ترک و یا ضخامت مناسب بتن ریزی شوند. در عین حال حتماً باید از کاور مناسب بتن استفاده شده و مراقبت دائمی برای جلوگیری از ایجاد الکترولیت‌ها میان قطعات فولادین بتن مسلح صورت بگیرد.

کانسر بتن

نشانه‌های سرطان بتن چه هستند؟

اگر بخواهید دست روی دست بگذارید و منتظر تخریب عمیق بتن و ضاهر شدن توده‌های سرطانی از فولاد زنگ زده باشید، قطعاً سازه بتنی خود را از دست داده‌اید. در تقابل با پدیده کانسر بتن باید رفتاری هوشمندانه داشته باشیم و قبل از گسترش مخرب آن با شناسایی به موقع از تداوم خرابی‌ها جلوگیری کنیم. همه سازه‌های بتن مسلح مستعد مواجه شدن با سرطان بتن هستند. لذا در هر شرایطی و با هر سازه‌ای حتی در بهترین حالت از ساختمان‌های تازه ساخت و قدیمی احتمال جریان یافتن کانسر بتن را جدی بگیرید و برای شناسایی آن نیز می‌توانید شرایط وقوع چنین نشانه‌هایی را بررسی کنید:

  • ظهور لکه‌های زنگ زدگی در سطح بتن
  • ایجاد ترک‌های سطحی و یا پوسته پوسته شدن رویه بتن
  • ضاهر شدن حباب‌های متعدد در سطح زیر جلدی بتن
  • ایجاد نشتی در سقف‌ها و یا جداره‌های بتنی

هر کدام از این نشانه‌ها به تنهایی سیگنال جدی رخداد سرطان بتن هستند که آرام و پیوسته در عمق ناپیدای بتن آرمه در حال تخریب بافت اصلی سازه است.

راهکارها برای درمان کانسر بتن چیست؟

اگر با وجود تمام پیش ‌بینی‌ها و یا در صورت کم اهمالی و حتی در اثر مواجه با شرایط نامناسب جوی و ساختار نامناسب بتن آرمه با پدیده مخرب سرطان بتن مواجه شده‌اید، لازم است تا هر چه سریعتر برای تقابل با آن اقدام کنید. راهکارهای متعددی برای درمان کانسر بتن وجود دارد که به قرار زیر آنها را بررسی می‌کنیم:

  • اصلاح بتن با تکنیک الکتروشیمیایی: در این روش از حفاظت کاتدی برای جلوگیری از تداوم خوردگی میلگردهای بتن استفاده می‌شود. این روش مناسب درمان سرطان بتن در سازه‌های دریایی و یا سازه‌های مواجه شده با رطوبت زیاد است.
  • اصلاح بتن با تکنیک پلیمر پوشاننده: این روش نوعی کاورسازی پلیمری سطح بتن آسیب دیده است. در شرایطی که بتن دچار کربناسیون شده است و یا سطح بتنی از مقدار کاور مناسب برخوردار نیست، می‌توانیم از این متریال‌های پلیمری برای پوشاندن سطح بتن آسیب دیده استفاده کنیم.
  • اصلاح بتن با تکنیک تعویض مناطق تخریب شده: در این روش تمامی بخش‌های آسیب دیده بتن و حتی آرماتورهای زنگ زده را تخریب کرده و مجدداً از بخش‌های تازه در محل استفاده می‌کنند. برای اجرای این روش به مهارت بالایی نیاز است و باید تمامی جزئیات و تبعات حذف موقتی بخش‌هایی از سازه بتنی بررسی شود.
  • اصلاح بتن با تکنیک عایق‌بندی: عایق بندی ساده‌ترین و البته موثرترین روش برای تقابل با پدیده مخرب سرطان بتن است. از آنجا که نفوذ رطوبت اصلی‌ترین دلیل فرسایش میلگردها و رخداد کانسر بتن است، هر نوع اقدام عملی برای آب بندی رویه بتنی تاثیرگذار است. برای آب‌بندی رویه‌ی بتنی نیز متریال‌های متفاوت ضد آب کننده مانند قیر، آسفالت، ایزوگام و متریال‌های نوین مانند واتر استاپ‌های PVC ابداع شده است.

سرطان بتن؛آسیب خاموش سازه‌های بتنی

سرطان بتن به مانند یک بیماری مهلک و خاموش ماهیت مقاوم سازه‌های بتنی را تهدید می‌کند. سازه‌های بتنی با تمام ساختار مقاومی که دارند، همواره در مقابل نفوذ رطوبت ناتوان هستند. این تخریب به یکباره اتفاق نمی‌افتد تا نظر شما را جلب نماید. حتی در ظاهر بنا به سختی می‌توانید نشانه‌های تخریب پنهان و پیوسته اما آرام و قدرتمند این توده‌های خطرناک را شناسایی کنید. با این وجود باید هوشمند باشید و هر نوع نشانه ظاهر شده در سطح بتن مبنی بر کانسر بتن را جدی بگیرید. در عین حال از ساخت سازه تا نگهداری و بارگذاری سازه‌های بتنی لازم است تا نهایت دقت را به کار بسته باشید.

همه چیز در خصوص سرطان بتن و علل آن

بتن مسلح ساختار بسیار مقاوم و جان سختی است که طول عمر مفید بسیار بالایی دارد. اما حتی همین متریال بسیار مقاوم در اثر کم توجهی و نفوذ عناصر مخرب محیطی آسیب پذیر است. آسیبی که بر اثر ایجاد خوردگی فولاد مدفون در بتن مسلح نمایان شده و به سرعت بافت متراکم بتن را تخریب می‌کند. پدیده معمول اما خطرناک که در سطح جوامع مهندسی با عنوان سرطان بتن شناخته می‌شود.

کانسر بتن یا همان سرطان بتن را می‌توانیم یک عارضه متداول در سازه‌های بتن مسلح معرفی کنیم. این عارضه از آغاز فرایند زنگ زدگی آرماتورها و خوردگی فولاد در بتن مسلح ظاهر می‌شود و به مانند یک غده سرطانی با گذشت زمان به آرامی اما پیوسته رشد پیدا می‌کند. وقتی دامنه نفوذ بتن بیش از حد زیاد باشد، دیگر نمی‌توانیم در مقابل فرسودگی فولاد مقاومت کنیم. در چنین شرایطی عملاً بتن پایداری خود را از دست داده و به سرعت در مسیر تخریبی دامن‌گیر حرکت می‌کند. سرطان بتن بدون تردید از جدی‌ترین مشکلات سازه‌های بتن مسلح است و لازم است تا از جزئیات علل آن و راهکارهای تقابل با آن مطلع باشید. در این مطلب از گروه متسل موتور جستجوی تخصصی صنعت ساختمان به بررسی علل کانسر بتن می‌پردازیم. همچنین اگر قصد خرید قطعه بتنی دارید می‌توانید با ما تماس بگیرید.

علت سرطان بتن

سرطان بتن چیست؟ و چرا خطرناک است؟

بدون تردید بتن مسلح بهترین تکنیک برای ساخت سازه‌های بزرگ و سنگین عمرانی است. بتن مصالح بسیار مقاوم و ماندگاری است؛ اما مقاومت کششی و خمشی آن ناچیز است. در عمل و برای بهبود خواص فیزیکی بتن از آرماتورهای طولی و یا عرضی در داخل آن استفاده می‌کنند که به ایجاد بتن مسلح می‌انجامد. با استفاده از میلگردهای فولادین می‌توانیم ساختارهای بزرگ با طراحی‌های پیچیده بتنی در مقاومت کششی و خمشی عالی و ماندگار ایجاد کنیم. اما این قطعات فولادین داخل بتن همواره مستعد زنگ زدگی و خوردگی در اثر مواجهه با شرایط محیطی هستند.

هر نوع راه نفوذ مانند ایجاد ترک‌های سطحی و عمیق، حفره‌ها، حباب‌های باقیمانده در بتن، تخریب بافت بتن و... باعث نفوذ عناصر مخرب محیطی خواهد شد. در این صورت میلگردهای مدفون در بتن با مواجه شدن در معرض رطوبت و یا محیط‌های اسیدی آرام و پیوسته زنگ زده و خورده می‌شوند.

میلگردها در اثر زنگ زدن تغییر شیمیایی داده و به شدت منبسط می‌شوند. این انبساط حتی ممکن است تا ۶ برابر ابعاد فولاد تداوم پیدا کند. فولاد زنگ زده با انبساط حجمی از درون به حجم بتن فشار می‌آورد و به مرور زمان باعث ایجاد ترک‌های عمیق و در نهایت شکست و متلاشی شدن بتن خواهد شد. این پدیده همان بیماری مهلک سرطان بتن است.

آیا کانسر بتن تهدیدی جدی است؟

از نگاه ماهیتی پدیده کانسر منجر به تخریب بافت بتن می‌شود و بتن با تمام سرسختی نمی‌تواند در مقابل تهاجم پیوسته اما آهسته این پدیده مقاومت کند. به این پدیده اصطلاحاً سرطان بتن گفته می‌شود، زیرا به مانند بیماری سرطان عمل کرده و بتن مسلح را از درون تخریب می‌کند.

قاعدتاً تاکنون بارها از بیماری سرطان شنیده‌اید و می‌دانید که این بیماری‌ها در اثر تهاجم سلول‌های سرطانی از درون بافت‌های بدن آغاز شده و بی‌خبر از همه جا اندام‌های داخلی بدن را نابود می‌کنند. کانسر بتن نیز عملکردی مشابه دارد. قاعدتاً از نمای بیرونی بتنی نمی‌توانید از شرایط میلگردها در عمق بتن اطلاع داشته باشید و احتمالاً در مورد راه‌های نفوذ رطوبت و یا سیالات اسیدی بی‌اطلاع هستید. اصولاً یک سازه بتنی تا زمانی که تخریب نشود، هیچ حساسیتی در ما ایجاد نمی‌کند. اما نفوذ زیر جلدی رطوبت در فضای اطراف میلگردها جریان دارد و قرار است ساختار بتن مسلح را به مانند یک غده سرطانی تا متلاشی شدن نهایی تخریب کند.

متاسفانه در بسیاری از موارد به مانند بیماری‌های سرطانی زمانی متوجه تخریب کانسر بتن می‌شویم که خیلی دیر شده است و دامنه تخریب بسیار گسترده تا عمق بتن ادامه دارد. اما به مانند بیماری سرطان راهکارهایی برای تقابل و حتی شناسایی دامنه تخریب سرطان بتن ابداع شده است.

علل سرطان بتن

کنکاش در علل سرطان بتن

زنگ زدگی و خوردگی فولاد در بتن آرمه و به دنبال آن ایجاد حالت انقباض و فشار داخلی عوامل مخرب بتنی هستند که اصطلاحا به عنوان سرطان بتن می‌شناسیم. ریشه‌های این سرطان نیز در نفوذ رطوبت و یا سیالات اسیدی در عمق بتن است. اما علت این نفوذ پذیری چیست؟ برای بررسی علت سرطان بتن نکته‌های متعددی مطرح است که از قبیل موارد زیر هستند.

از کاور مناسب برای پوشش کامل بتن استفاده نشده است

در شرایطی که ضخامت بتن نازک است و نمی‌تواند به تنهایی از نفوذ رطوبت و زنگ زدگی میلگردها محافظت کند، لازم است تا سطح بتن کاورکشی شود. این کاور شامل هر نوع متریال پوششی مانند رنگ آمیزی، گچ‌کاری، سنگ کاری و... است. اما در صورت عدم کاورکشی و یا کاورکشی نامناسب احتمال نفوذ رطوبت به علت نازک بودن جداره بتنی زیاد است که در نهایت منجر به پدیده خطرناک کانسر بتن خواهد شد.

از میلگردها با فولاد نامناسب در بتن مسلح استفاده شده است

عدم سازگاری فولاد در بتن یکی دیگر از مشکلات بتن مسلح است که در نهایت به پدیده خطرناک سرطان بتن و تخریب جدی بافت بتن می‌انجامد. در عمل لازم است تا مهندسین از میلگردهای مناسب ساختارهای بتنی در شکل‌گیری سازه بتن مسلح استفاده کنند. در پاره‌ای از موارد متفاوت بودن نوع فولاد میلگردها مثلاً استفاده از میلگردهای متفاوت در بتن باعث بروز سرطان بتن می‌شود. زیرا میلگردها که جنس فولاد متفاوتی دارند، باعث ایجاد قطب‌های آنودی و کاتودی در بتن شده که به توسعه فرسایش فولاد و تخریب بتن می‌انجامد.

وجود ترک‌های سطحی و عمیق در بتن

هیچ عارضه‌ای به مانند ترک‌های عمیق و یا سطحی بتن نمی‌تواند ماهیت بتن مسلح را تهدید کند. هر ترک حتی کوچکترین آنها روزنه‌ای بزرگ برای نفوذ دائمی رطوبت به بافت داخلی بتن مسلح است که خیلی ساده و پیوسته راه خود را تا همجواری میلگردهای فولادین باز می‌کند. به این ترتیب وجود ترک‌های به ظاهر کم اهمیت باعث ایجاد توده‌های سرطانی شده که در آینده نزدیک بافت بتن را به طور کامل تخریب می‌کند.

علل سرطان بتن را می‌توانیم در علت‌های فراتر از وجود ترک‌ها در هنگام ایجاد این ترک‌ها بررسی کنیم. از نگاه حرفه‌ای برای تقابل با کانسر بتن لازم است تا در برنامه پیشگیرانه از احتمال ایجاد ترک در بتن جلوگیری کرده باشیم. اما ترک‌های بتن چرا ایجاد می‌شوند؟

سرطان بتن چیست

عوامل تاثیرگذار در ایجاد ترک‌های بتن

اگر بخواهیم لیست کنیم با صدها دلیل ریز و درشت ایجاد ترک‌ها در سطح بتن سر و کار داریم و قاعدتاً بسیاری از این عوامل نادر هستند. لذا برخی از عوامل متداول ایجاد ترک به قرار زیر معرفی می‌شوند:

  • هر نوع بار استاتیکی و یا دینامیکی فراتر از ظرفیت سازه که منجر به شکست و ایجاد ترک در بتن می‌شود.
  • عدم حباب‌گیری در مرحله گیرش بتن که پس از سخت شدن منجر به ایجاد ترک می‌شود.
  • عدم رعایت اصول مناسب در دوره کیورینگ بتن که منجر به انقباض‌ها و یا انبساط‌های سنگین بتن حین خشک شدن خواهد شد.
  • ساخت بتن با طرح اختلاط نامرغوب
  • بهره‌مندی از سنگدانه‌های نامرغوب در بتن
  • ایجاد ضربه‌های سنگین به بتن مانند وقوع زلزله
  • و...

آنچه مسلم است، برطرف شدن ترک‌ها از بهترین ایده‌ها برای تقابل با سرطان بتن است که برای این منظور می‌توانیم از انواع ترکیبات بازسازی بتن مانند انواع گروت‌ها، چسب‌ بتن، رزین‌ها و... استفاده کنید.

آب بندی نامناسب بتن

عدم بهره‌مندی از آب‌بندی مناسب مشکل جدی در سازه‌های بتنی خصوصاً سازه‌های آبی است. آب بندی بتن به روش‌های مختلف انجام می‌شود که در تمامی آنها از هر نوع تماس عناصر مرطوب مانند جریان آب به بتن جلوگیری خواهد شد. اما در صورت عدم توجه به آب‌بندی حرفه‌ای احتمال نفوذ رطوبت در تماس با سطح آب زیاد است که منجر به نفوذ شده و در نهایت به زنگ زدگی آرماتورها و ایجاد پدیده کانسر بتن و تخریب بافت بتن مسلح می‌انجامد.

شرایط نامناسب آب و هوایی

آب و هوای نامساعد مناطق جغرافیایی از مهمترین علل سرطان بتن هستند که به سختی می‌توان در مقابل تهاجم دائمی آنها مقاومت کرد. ساخت سازه‌های بتنی در آب و هوای همیشه بارانی و یا هوای همیشه مرطوب مانند هوای ساحلی و یا ساخت سازه‌ها که در معرض دائمی بادهای مرطوب هستند دشوار است. زیرا فرسایش این سازه‌ها خیلی بیشتر و سریعتر از سازه‌های بتنی در مناطق گرم و خشک اتفاق می‌افتد.

مناطق ساحلی سخت‌ترین شرایط آب و هوایی را دارند. در این مناطق با احتمال دائمی مواجه شدن با آب دریا روبرو هستیم که دارای مقدار زیادی ترکیبات کلر و یا نمک است و منجر به فرسایش سریع مقاوم‌ترین سازه‌های بتنی خواهد شد. طراحی سازه‌های بتن آرمه در چنین اقلیم‌هایی از حساسیت بالایی برخوردار است. این سازه‌ها باید بدون ترک و یا ضخامت مناسب بتن ریزی شوند. در عین حال حتماً باید از کاور مناسب بتن استفاده شده و مراقبت دائمی برای جلوگیری از ایجاد الکترولیت‌ها میان قطعات فولادین بتن مسلح صورت بگیرد.

کانسر بتن

نشانه‌های سرطان بتن چه هستند؟

اگر بخواهید دست روی دست بگذارید و منتظر تخریب عمیق بتن و ضاهر شدن توده‌های سرطانی از فولاد زنگ زده باشید، قطعاً سازه بتنی خود را از دست داده‌اید. در تقابل با پدیده کانسر بتن باید رفتاری هوشمندانه داشته باشیم و قبل از گسترش مخرب آن با شناسایی به موقع از تداوم خرابی‌ها جلوگیری کنیم. همه سازه‌های بتن مسلح مستعد مواجه شدن با سرطان بتن هستند. لذا در هر شرایطی و با هر سازه‌ای حتی در بهترین حالت از ساختمان‌های تازه ساخت و قدیمی احتمال جریان یافتن کانسر بتن را جدی بگیرید و برای شناسایی آن نیز می‌توانید شرایط وقوع چنین نشانه‌هایی را بررسی کنید:

  • ظهور لکه‌های زنگ زدگی در سطح بتن
  • ایجاد ترک‌های سطحی و یا پوسته پوسته شدن رویه بتن
  • ضاهر شدن حباب‌های متعدد در سطح زیر جلدی بتن
  • ایجاد نشتی در سقف‌ها و یا جداره‌های بتنی

هر کدام از این نشانه‌ها به تنهایی سیگنال جدی رخداد سرطان بتن هستند که آرام و پیوسته در عمق ناپیدای بتن آرمه در حال تخریب بافت اصلی سازه است.

راهکارها برای درمان کانسر بتن چیست؟

اگر با وجود تمام پیش ‌بینی‌ها و یا در صورت کم اهمالی و حتی در اثر مواجه با شرایط نامناسب جوی و ساختار نامناسب بتن آرمه با پدیده مخرب سرطان بتن مواجه شده‌اید، لازم است تا هر چه سریعتر برای تقابل با آن اقدام کنید. راهکارهای متعددی برای درمان کانسر بتن وجود دارد که به قرار زیر آنها را بررسی می‌کنیم:

  • اصلاح بتن با تکنیک الکتروشیمیایی: در این روش از حفاظت کاتدی برای جلوگیری از تداوم خوردگی میلگردهای بتن استفاده می‌شود. این روش مناسب درمان سرطان بتن در سازه‌های دریایی و یا سازه‌های مواجه شده با رطوبت زیاد است.
  • اصلاح بتن با تکنیک پلیمر پوشاننده: این روش نوعی کاورسازی پلیمری سطح بتن آسیب دیده است. در شرایطی که بتن دچار کربناسیون شده است و یا سطح بتنی از مقدار کاور مناسب برخوردار نیست، می‌توانیم از این متریال‌های پلیمری برای پوشاندن سطح بتن آسیب دیده استفاده کنیم.
  • اصلاح بتن با تکنیک تعویض مناطق تخریب شده: در این روش تمامی بخش‌های آسیب دیده بتن و حتی آرماتورهای زنگ زده را تخریب کرده و مجدداً از بخش‌های تازه در محل استفاده می‌کنند. برای اجرای این روش به مهارت بالایی نیاز است و باید تمامی جزئیات و تبعات حذف موقتی بخش‌هایی از سازه بتنی بررسی شود.
  • اصلاح بتن با تکنیک عایق‌بندی: عایق بندی ساده‌ترین و البته موثرترین روش برای تقابل با پدیده مخرب سرطان بتن است. از آنجا که نفوذ رطوبت اصلی‌ترین دلیل فرسایش میلگردها و رخداد کانسر بتن است، هر نوع اقدام عملی برای آب بندی رویه بتنی تاثیرگذار است. برای آب‌بندی رویه‌ی بتنی نیز متریال‌های متفاوت ضد آب کننده مانند قیر، آسفالت، ایزوگام و متریال‌های نوین مانند واتر استاپ‌های PVC ابداع شده است.

سرطان بتن؛آسیب خاموش سازه‌های بتنی

سرطان بتن به مانند یک بیماری مهلک و خاموش ماهیت مقاوم سازه‌های بتنی را تهدید می‌کند. سازه‌های بتنی با تمام ساختار مقاومی که دارند، همواره در مقابل نفوذ رطوبت ناتوان هستند. این تخریب به یکباره اتفاق نمی‌افتد تا نظر شما را جلب نماید. حتی در ظاهر بنا به سختی می‌توانید نشانه‌های تخریب پنهان و پیوسته اما آرام و قدرتمند این توده‌های خطرناک را شناسایی کنید. با این وجود باید هوشمند باشید و هر نوع نشانه ظاهر شده در سطح بتن مبنی بر کانسر بتن را جدی بگیرید. در عین حال از ساخت سازه تا نگهداری و بارگذاری سازه‌های بتنی لازم است تا نهایت دقت را به کار بسته باشید.