کاربرد تیرچه بتنی در ساختمان

سازه‌های بتنی ساختارهای تشکیل شده از بتن آرمه هستند که در طراحی تمامی اعضای آنها از حضور بتن در قالب شبکه‌های آرماتور شده استفاده می‌کنند. تکنیک بتن آرمه برای طراحی سقف‌های بلند سازه‌های بتنی نیز کارایی دارد و با استفاده از انواع تیرچه بتنی انجام می‌شود. کاربرد تیرچه بتنی در تکمیل سطوح گسترده سازه‌های بزرگ با دهانه بلند متداول است و می‌توانیم از این قطعات مقاوم برای ایجاد ساختارهایی هر چه یکپارچه‌تر استفاده کنیم. در این مطلب از گروه مت سل موتور جستجوی تخصصی صنعت ساختمان به بررسی روش طراحی و کاربرد تیرچه بتنی در انواع مختلف می‌پردازیم. همچنین اگر خواهان کسب اطلاعات بیشتر درباره خرید قطعه بتنی هستید مت سل به شما کمک می‌کند

موارد استفاده از تیرچه بتنی

.

تیرچه بتنی چیست؟

تیرچه بتنی قطعات پیش ساخته بتن آرمه هستند که در ابعاد بلند و باریک برای ساخت انواع سقف در سازه‌های گوناگون ساختمانی و برای ایجاد دهانه‌های کوچک و بزرگ فضاهای متنوع ساختمانی کارایی دارند. این تیرچه‌ها از ترکیب یکدست بتن آرمه ساخته می‌شوند و حضور میلگردهای فولادین باعث افزایش مقاومت کششی بالای انواع بتن شده که در نهایت به خلق یک سقف مستحکم و یکپارچه با تحمل بالای بار‌های کششی می‌انجامد.

تیرچه‌های بتنی به شکل ساختار‌های کوچک خرپای فلزی احاطه شده در بتن ساخته می‌شوند. برای تولید هر تیرچه از یک نوع اسکلت آرماتور بندی شده بلند و خرپایی شکل استفاده می‌کنند. بتن در محیط اطراف این خرپای فلزی تزریق شده تا فرمت پایه هر تیرچه بلوک شکل بگیرد. این تیرچه در ابعاد استاندارد با ضخامت حداقل ۴۰ میلیمتری و عرض حداقل ۱۰۰ میلیمتری ساخته می‌شوند. از کنار هم قرار دادن تیرچه‌ها در فضای مابین ستون‌ها و یا شیناژ‌های ساختمانی و قرار دادن بلوک‌های بتنی و سفالی در میان تیرچه‌ها فرم نهایی کف و یا سقف بتنی سازه ایجاد می‌شود.

روش نصب و اجرای تیرچه بتنی

کاربرد تیرچه بتنی تماما برای ایجاد سقف و یا کف‌های بتنی سازه‌های بلند بتن آرمه است. انواع تیرچه بتنی را در دو نوع خرپایی و یا پیش تنیده تولید می‌کنند که در همین مقاله به جای خود مفصل از آنها صحبت خواهیم کرد، اما روش کاربرد تیرچه بتنی در هر دو مدل خرپایی و یا پیش تنیده تقریباً یکسان است.

با توجه به نوع سقف و یا بار وارد شده به سقف تعداد و فواصل میان تیرچه‌ها را معین می‌کنند. به این ترتیب هر اندازه ابعاد سقف و یا کف ساختمان بزرگتر باشد، باید از تعداد تیرچه‌های بیشتری هم استفاده کنید. در حد فاصل این تیرچه‌ها از قطعات مانند بلوک‌های پیش ساخته بتنی قرار می‌دهند تا فرم یکپارچه سقف و یا کف ساختمان شکل بگیرد.

در ابتدا برای نگه داشتن این ساختار از تکیه گاه‌های موقتی استفاده می‌کنند. پس از تخلیه بتن و اطمینان از آنکه سقف بتنی با حضور تیرچه‌ها شکل گرفته است و حالا لنگرهای خمش بارهای قائم از طریق تیرچه‌ها به تیرهای اصلی سازه منتقل می‌شوند، می‌توانیم تکیه گاه‌های موقتی را برداشته و فرم نهایی سقف بتن سازه را شکل بدهیم. از نگاه عملیاتی مزایای استفاده از تیرچه بتنی برای ساخت سقف‌های مستحکم بتن آرمه بهترین است و می‌توانیم از حضور تیرچه‌ها برای ایجاد سقف‌ها با دهانه‌های خیلی باز استفاده کنیم.

مزایای استفاده از تیرچه بتنی

انواع تیرچه بتنی کدامند؟

تیرچه‌ها را از نظر شکل ظاهری و در کل روش ساخت آنها در دو گروه کلی تیرچه‌های با قالب ماندگار و تیرچه‌های بدون قالب ماندگار دسته بندی می‌کنند. آنچه که با عنوان تیرچه بتنی و حتی فلزی می‌شناسیم در واقع نوع تکامل یافته از تیرچه‌های بدون قالب ماندگار هستند. اما از آنجا که صحبت ما حول محور تخصصی تیرچه‌های بتنی است، لذا در ادامه به دسته بندی این نوع از تیرچه‌های کاربردی ساخته شده با ساختار‌های بتن آرمه می‌پردازیم.

انواع تیر بتنی را در دو دسته تیرچه‌های بتنی پیش تنیده و یا تیرچه‌های بتنی خرپا قرار می‌دهند. هر دو نوع تیرچه براساس ساختار‌های بتن آرمه شکل گرفته است که بخش تحتانی آنها دارای قسمت‌های بتن ریزی شده است. برای ساخت این تیرچه‌ها از دو آرماتور سبک فولادی در بخش تحتانی و یک آرماتور سبک فولادی در سمت فوقانی استفاده می شود. چند سری آرماتور نیز به حالت زیگزاگ میان آرماتورهای پایین و تک آرماتور بالا قرار دارند تا فرم نهایی هر تیرچه بتنی شکل بگیرد. بخش تحتانی با استفاده از تزریق بتن پوشیده می‌شود.

تیرچه بتنی پیش تنیده چیست؟

برای تولید این تیرچه‌ها از سیم‌های فولادین به قطر ۵ میلیمتر و با مقاومت بالای حداکثر 19000 کیلوگرم بر سانتیمتر مربع استفاده می‌کنند. هر اندازه طول تیرچه بتنی بیشتر باشد، از تعداد سیم‌های بیشتری نیز در شکل‌گیری سازه بلند آنها استفاده می‌شود. برای ساخت این تیرچه‌ها مفتول‌های فولادین را پیش از بتن ریزی تیرچه تحت کشش معین قرار می‌دهند، به شکلی که سیم‌های مفتولی تحت کشش با استفاده از بتن احاطه می‌شوند.

تیرچه بتنی پیش تنیده تولید کارخانه‌ای است و معمولاً همگی آنها طبق استاندارد بالایی تولید می‌شوند و می‌توانند به راحتی در هر فضای بالاسری قرار گرفته و در افزایش سرعت ساخت و سازها تاثیرگذار باشند. از طرفی بلوک‌های بتنی و یا یونولیت‌ها به راحتی در فضای مابین تیرچه‌های پیش تنیده قرار می‌گیرند. این تیرچه‌ها در ارتفاع 13 الی 17 سانتی متری با عرض ناحیه تحتانی به مقدار ۱۰ سانتی متر تولید می‌شوند و مناسب طراحی سقف‌ها با دهانه‌های کوتاه و یا اشکال هندسی نامتوازن فضاهای ساختمانی هستند.

تیرچه بتن پیش تنیده

تیرچه بتنی خرپا چیست؟

این نوع تیرچه به شکلی طراحی شده است که می‌تواند در مقابل نیروهای کششی و فشارهای بالا مقاومت قابل توجهی داشته باشد. ساختار خرپایی شکل این تیرچه‌ها بر پایه سطح مقطع مثلثی شکل، ساختار هندسی آنها را بسیار مقاوم کرده است. در این ساختار از دو میلگرد در بخش پایه و یک میلگرد در بخش بالایی اتصال میلگرد‌ها با استفاده از قطعات ضربدری استفاده شده که بخش زیرین آنها توسط بتن قالب گیری شده است. سطح مقطع این فرم هندسی، مثلثی شکل و یا اصطلاحاً خرپا مانند است که در طول‌های بلند ساخته می‌شوند.

فرم طراحی اتصال خرپایی میلگرد‌ها در کنار بهره‌مندی از پاشنه بتنی، ساختار نهایی این قطعات را بسیار محکم و مقاومت کششی آنها را بسیار افزایش داده است. در عین حال فضای مثلثی شکل ایجاد شده مناسب قرارگیری بلوک‌های بتنی و یا یونولیت‌ها است. برای ساخت این تیرچه‌ها نیز از میلگرد‌های نسبتا نازک ۸ میلیمتری تا میلگرد‌های متوسط سایز ۱۶ میلیمتری استفاده می‌کنند. همچنین قطر میلگردهای زیگزاگی نازک و در سایز ۵.۵ میلی متری است. کاربرد تیرچه بتن خرپایی در ایجاد سقف‌ها و یا کف‌های ساختمانی با دهانه‌های بلند است.

تاثیر وزن تیرچه در قابلیت‌های کاربردی

وزن تیرچه از مولفه‌های مهم فنی در تحلیل قابلیت‌های کاربردی این قطعات بتنی است. قاعدتاً برای تهیه تیرچه‌های بلند به استفاده از میلگرد‌های قطور با فاصله قرارگیری زیاد از هم و ایجاد یک سطح مقطع خرپای بزرگ نیاز داریم. اما می‌توانیم برای ساخت تیرچه‌های کوچکتر از تکنیک تیرچه پیش تنیده و یا تیرچه بتن خرپا با سطح مقطع مثلثی کوچک استفاده کنیم. در کل هر نوع گوناگونی در ساختار تیرچه بر افزایش و یا کاهش وزن تیرچه کاملاً تاثیرگذار است. وزن این تیرچه‌ها به مولفه‌های زیر بستگی دارد.

  • مشخصه‌های مکانیکی بتن
  • نوع و اندازه سطح مقطع تیرچه
  • مشخصات فیزیکی کابل‌های فولادین و یا میلگرد‌های کار شده در تیرچه

وزن تیرچه به طور کامل به اجزای باربر سازه وارد می‌شود و باعث سنگین شدن ساختار کلی سازه خواهد شد. لذا در انتخاب تیرچه‌ها و بررسی وزن آنها باید نکات کلی و محاسبات حرفه‌ای را مد نظر داشته باشیم.

مزایای کاربرد تیرچه بتنی چیست؟

برای طراحی سقف‌ها در سازه‌های گوناگون عمرانی روش‌های متنوع وجود دارد که حضور تیرچه‌های بتنی یکی از این موارد کلی است. با این وجود بهره‌مندی از تیرچه بتنی گسترش پیدا کرده است. مزایای استفاده از تیرچه بتنی گسترده است و برخی از آنها به قرار زیر هستند:

  • باعث افزایش سرعت ساخت و ساز می‌شود.
  • به نسبت از تیر‌های سفالی و یا کرومیت سبک‌تر هستند.
  • در مقابل بار‌های کششی بسیار مقاوم هستند و از ایجاد ترک‌ها جلوگیری می‌کنند.
  • قیمت تیرچه بتنی به نسبت دیگر انواع تیرچه کمتر است.
  • نسبت به نفوذ پذیری رطوبت مقاوم هستند.
  • طول عمر مفید بالایی دارند.
  • قابلیت اجرا در سقف‌های بلند با دهانه‌های بزرگ را دارند.
  • در کاهش وزن استاتیک ساختمان تاثیرگذار هستند.
  • در ساخت آنها از فولاد کمی استفاده شده است.

موارد استفاده از تیرچه بتنی

کاربرد تیرچه بتنی

تیرچه‌های بتنی اصولاً برای ایجاد سقف و یا فضاهای بالاسری در پروژه‌های ساختمانی کارایی دارند. هر تیرچه یک قطعه بتن آرمه بلند با عرض کم است که به راحتی در فاصله میان ستون‌ها و شیناژ‌های ساختمانی قرار می‌گیرد تا فرمت نهایی سقف و یا کف ساختمان شکل بگیرد. تیرچه‌های بتنی به شکلی طراحی شده‌اند که می‌توانیم از فضای خالی مابین دو عدد تیرچه برای قرار دادن بلوک‌های بتنی و یا یونولیت‌ها استفاده کنیم. اصولا در هر سقف ساختمانی تعداد تیرچه‌ها به نسبت عرض یونولیت‌ها نصب می‌شوند.

در مرحله مقدماتی تیرچه‌های بتن وظیفه دارند تا بار حاصل از وزن خود، بلوک‌ها و بتن پوششی را تحمل نمایند. مجموع این وزن‌ها را اصطلاحاً بار مرده ساختمان می‌گویند. در عین حال کاربرد تیرچه بتن تحمل هر نوع فشار بارها حین اجرا در حد فاصل بین تکیه گاه‌های موقت است. تیرچه‌های بلوکی باید هر نوع بار مرده و زنده در سقف و یا کف ساختمان را تحمل کنند. به طور کلی موارد استفاده از تیرچه بتنی برای ساخت هر نوع فضای مسطح سقف مانند و یا کف کار شده در سازه‌های بلند ساختمان‌های بتن آرمه و حتی سازه‌های اسکلت فلزی است.

مروری بر اجزای تیرچه بتن

یک تیرچه بتنی از بخش‌های زیر تشکیل شده است.

آرماتور‌های کششی:

آرماتورهای تحتانی هر تیرچه بتنی هستند که عضو کششی بوده و مقدار مقاومت کششی ناشی از وزن خود تیرچه، بلوک‌ها و هر بار زنده و مرده را تامین می‌کنند.

آرماتور عرضی:

آرماتور‌هایی برای تحمل وزن ایستایی خود تیرچه و همچنین تحمل وزن مرده سقف مابین تکیه گاه‌های موقت را بر عهده دارند. از این آرماتورهای عرضی برای اتصال نهایی میان آرماتور کششی تیرچه‌ها و بتن پوششی استفاده می‌شود.

آرماتور بالایی:

بخش آرماتور بالای تیرچه است که به نوعی در تکمیل فرم هندسی تیرچه بتن و ایجاد محل استقرار بلوک‌های بتنی کارایی دارد. همچنین حضور این آرماتور با ایجاد فرمت خرپایی به تحمل وزن مرده توسط آرماتور‌های کششی کمک می‌کند.

بتن پاشنه تیرچه:

بخش بتنی قالب گیری شده در اطراف آرماتور‌های کششی است. این بتن پاشنه فرم اسکلت تیرچه را مقاوم‌تر کرده و از خم شدن میلگرد‌های خرپایی در اثر اعمال بارهای استاتیکی و دینامیکی زیاد جلوگیری می‌کند. در عین حال به خوبی با کلیت سازه‌های بتنی سازگار است.

مزایای استفاده از تیرچه بتن کم نیست

مزایای استفاده از تیرچه بتن در هر نوع سازه‌های ساختمانی قابل توجه است. به راحتی می‌توانیم هر نوع سطح گسترده بتنی در طراحی سقف اسکلت‌های بتن آرمه را با استفاده از این تیرچه‌ها دایر کنیم، اما لازم است تا در چگونگی استفاده از انواع تیرچه بتنی هوشمندانه‌تر باشیم. اگر چه کاربرد تیرچه بتنی برای ایجاد هر نوع سقف مسطح و حتی سقف‌ها با فرم‌های هندسی پیچیده‌تر متداول است؛ اما در این باره باید ملاحظات فنی کافی برای محاسبه بارهای استاتیکی و دینامیکی سازه‌ها انجام شود.  

بخش مهمی از استحکام تیرچه بتنی به چگونگی عمل آوری بتن تخلیه شده در سقف‌ها بستگی دارد. لذا در حین اجرای این تیرچه تحت شرایط مختلف سازه از استقرار تکیه‌گاه‌های موقتی اطمینان داشته باشید و دوره کیورینگ بتن پس از تخلیه در سطح سقف تیرچه بلوک را به درستی رعایت کنید. همچنین لازم است تا از قبل محاسبات فنی کافی در تحلیل بار‌های کششی وارد شده بر پیکره تیرچه‌ها محاسبه شود و تعداد تیرچه‌ها، حداکثر فاصله نصب آنها از یکدیگر و مقدار دهانه سازه متناسب با مجموع بارهای دینامیکی و استاتیکی اعمال گردد. اگر نیازمند کسب اطلاعات درباره خرید بتن آماده هستید این مقاله را از دست ندهید.

کاربرد تیرچه بتنی در ساختمان

سازه‌های بتنی ساختارهای تشکیل شده از بتن آرمه هستند که در طراحی تمامی اعضای آنها از حضور بتن در قالب شبکه‌های آرماتور شده استفاده می‌کنند. تکنیک بتن آرمه برای طراحی سقف‌های بلند سازه‌های بتنی نیز کارایی دارد و با استفاده از انواع تیرچه بتنی انجام می‌شود. کاربرد تیرچه بتنی در تکمیل سطوح گسترده سازه‌های بزرگ با دهانه بلند متداول است و می‌توانیم از این قطعات مقاوم برای ایجاد ساختارهایی هر چه یکپارچه‌تر استفاده کنیم. در این مطلب از گروه مت سل موتور جستجوی تخصصی صنعت ساختمان به بررسی روش طراحی و کاربرد تیرچه بتنی در انواع مختلف می‌پردازیم. همچنین اگر خواهان کسب اطلاعات بیشتر درباره خرید قطعه بتنی هستید مت سل به شما کمک می‌کند

موارد استفاده از تیرچه بتنی

.

تیرچه بتنی چیست؟

تیرچه بتنی قطعات پیش ساخته بتن آرمه هستند که در ابعاد بلند و باریک برای ساخت انواع سقف در سازه‌های گوناگون ساختمانی و برای ایجاد دهانه‌های کوچک و بزرگ فضاهای متنوع ساختمانی کارایی دارند. این تیرچه‌ها از ترکیب یکدست بتن آرمه ساخته می‌شوند و حضور میلگردهای فولادین باعث افزایش مقاومت کششی بالای انواع بتن شده که در نهایت به خلق یک سقف مستحکم و یکپارچه با تحمل بالای بار‌های کششی می‌انجامد.

تیرچه‌های بتنی به شکل ساختار‌های کوچک خرپای فلزی احاطه شده در بتن ساخته می‌شوند. برای تولید هر تیرچه از یک نوع اسکلت آرماتور بندی شده بلند و خرپایی شکل استفاده می‌کنند. بتن در محیط اطراف این خرپای فلزی تزریق شده تا فرمت پایه هر تیرچه بلوک شکل بگیرد. این تیرچه در ابعاد استاندارد با ضخامت حداقل ۴۰ میلیمتری و عرض حداقل ۱۰۰ میلیمتری ساخته می‌شوند. از کنار هم قرار دادن تیرچه‌ها در فضای مابین ستون‌ها و یا شیناژ‌های ساختمانی و قرار دادن بلوک‌های بتنی و سفالی در میان تیرچه‌ها فرم نهایی کف و یا سقف بتنی سازه ایجاد می‌شود.

روش نصب و اجرای تیرچه بتنی

کاربرد تیرچه بتنی تماما برای ایجاد سقف و یا کف‌های بتنی سازه‌های بلند بتن آرمه است. انواع تیرچه بتنی را در دو نوع خرپایی و یا پیش تنیده تولید می‌کنند که در همین مقاله به جای خود مفصل از آنها صحبت خواهیم کرد، اما روش کاربرد تیرچه بتنی در هر دو مدل خرپایی و یا پیش تنیده تقریباً یکسان است.

با توجه به نوع سقف و یا بار وارد شده به سقف تعداد و فواصل میان تیرچه‌ها را معین می‌کنند. به این ترتیب هر اندازه ابعاد سقف و یا کف ساختمان بزرگتر باشد، باید از تعداد تیرچه‌های بیشتری هم استفاده کنید. در حد فاصل این تیرچه‌ها از قطعات مانند بلوک‌های پیش ساخته بتنی قرار می‌دهند تا فرم یکپارچه سقف و یا کف ساختمان شکل بگیرد.

در ابتدا برای نگه داشتن این ساختار از تکیه گاه‌های موقتی استفاده می‌کنند. پس از تخلیه بتن و اطمینان از آنکه سقف بتنی با حضور تیرچه‌ها شکل گرفته است و حالا لنگرهای خمش بارهای قائم از طریق تیرچه‌ها به تیرهای اصلی سازه منتقل می‌شوند، می‌توانیم تکیه گاه‌های موقتی را برداشته و فرم نهایی سقف بتن سازه را شکل بدهیم. از نگاه عملیاتی مزایای استفاده از تیرچه بتنی برای ساخت سقف‌های مستحکم بتن آرمه بهترین است و می‌توانیم از حضور تیرچه‌ها برای ایجاد سقف‌ها با دهانه‌های خیلی باز استفاده کنیم.

مزایای استفاده از تیرچه بتنی

انواع تیرچه بتنی کدامند؟

تیرچه‌ها را از نظر شکل ظاهری و در کل روش ساخت آنها در دو گروه کلی تیرچه‌های با قالب ماندگار و تیرچه‌های بدون قالب ماندگار دسته بندی می‌کنند. آنچه که با عنوان تیرچه بتنی و حتی فلزی می‌شناسیم در واقع نوع تکامل یافته از تیرچه‌های بدون قالب ماندگار هستند. اما از آنجا که صحبت ما حول محور تخصصی تیرچه‌های بتنی است، لذا در ادامه به دسته بندی این نوع از تیرچه‌های کاربردی ساخته شده با ساختار‌های بتن آرمه می‌پردازیم.

انواع تیر بتنی را در دو دسته تیرچه‌های بتنی پیش تنیده و یا تیرچه‌های بتنی خرپا قرار می‌دهند. هر دو نوع تیرچه براساس ساختار‌های بتن آرمه شکل گرفته است که بخش تحتانی آنها دارای قسمت‌های بتن ریزی شده است. برای ساخت این تیرچه‌ها از دو آرماتور سبک فولادی در بخش تحتانی و یک آرماتور سبک فولادی در سمت فوقانی استفاده می شود. چند سری آرماتور نیز به حالت زیگزاگ میان آرماتورهای پایین و تک آرماتور بالا قرار دارند تا فرم نهایی هر تیرچه بتنی شکل بگیرد. بخش تحتانی با استفاده از تزریق بتن پوشیده می‌شود.

تیرچه بتنی پیش تنیده چیست؟

برای تولید این تیرچه‌ها از سیم‌های فولادین به قطر ۵ میلیمتر و با مقاومت بالای حداکثر 19000 کیلوگرم بر سانتیمتر مربع استفاده می‌کنند. هر اندازه طول تیرچه بتنی بیشتر باشد، از تعداد سیم‌های بیشتری نیز در شکل‌گیری سازه بلند آنها استفاده می‌شود. برای ساخت این تیرچه‌ها مفتول‌های فولادین را پیش از بتن ریزی تیرچه تحت کشش معین قرار می‌دهند، به شکلی که سیم‌های مفتولی تحت کشش با استفاده از بتن احاطه می‌شوند.

تیرچه بتنی پیش تنیده تولید کارخانه‌ای است و معمولاً همگی آنها طبق استاندارد بالایی تولید می‌شوند و می‌توانند به راحتی در هر فضای بالاسری قرار گرفته و در افزایش سرعت ساخت و سازها تاثیرگذار باشند. از طرفی بلوک‌های بتنی و یا یونولیت‌ها به راحتی در فضای مابین تیرچه‌های پیش تنیده قرار می‌گیرند. این تیرچه‌ها در ارتفاع 13 الی 17 سانتی متری با عرض ناحیه تحتانی به مقدار ۱۰ سانتی متر تولید می‌شوند و مناسب طراحی سقف‌ها با دهانه‌های کوتاه و یا اشکال هندسی نامتوازن فضاهای ساختمانی هستند.

تیرچه بتن پیش تنیده

تیرچه بتنی خرپا چیست؟

این نوع تیرچه به شکلی طراحی شده است که می‌تواند در مقابل نیروهای کششی و فشارهای بالا مقاومت قابل توجهی داشته باشد. ساختار خرپایی شکل این تیرچه‌ها بر پایه سطح مقطع مثلثی شکل، ساختار هندسی آنها را بسیار مقاوم کرده است. در این ساختار از دو میلگرد در بخش پایه و یک میلگرد در بخش بالایی اتصال میلگرد‌ها با استفاده از قطعات ضربدری استفاده شده که بخش زیرین آنها توسط بتن قالب گیری شده است. سطح مقطع این فرم هندسی، مثلثی شکل و یا اصطلاحاً خرپا مانند است که در طول‌های بلند ساخته می‌شوند.

فرم طراحی اتصال خرپایی میلگرد‌ها در کنار بهره‌مندی از پاشنه بتنی، ساختار نهایی این قطعات را بسیار محکم و مقاومت کششی آنها را بسیار افزایش داده است. در عین حال فضای مثلثی شکل ایجاد شده مناسب قرارگیری بلوک‌های بتنی و یا یونولیت‌ها است. برای ساخت این تیرچه‌ها نیز از میلگرد‌های نسبتا نازک ۸ میلیمتری تا میلگرد‌های متوسط سایز ۱۶ میلیمتری استفاده می‌کنند. همچنین قطر میلگردهای زیگزاگی نازک و در سایز ۵.۵ میلی متری است. کاربرد تیرچه بتن خرپایی در ایجاد سقف‌ها و یا کف‌های ساختمانی با دهانه‌های بلند است.

تاثیر وزن تیرچه در قابلیت‌های کاربردی

وزن تیرچه از مولفه‌های مهم فنی در تحلیل قابلیت‌های کاربردی این قطعات بتنی است. قاعدتاً برای تهیه تیرچه‌های بلند به استفاده از میلگرد‌های قطور با فاصله قرارگیری زیاد از هم و ایجاد یک سطح مقطع خرپای بزرگ نیاز داریم. اما می‌توانیم برای ساخت تیرچه‌های کوچکتر از تکنیک تیرچه پیش تنیده و یا تیرچه بتن خرپا با سطح مقطع مثلثی کوچک استفاده کنیم. در کل هر نوع گوناگونی در ساختار تیرچه بر افزایش و یا کاهش وزن تیرچه کاملاً تاثیرگذار است. وزن این تیرچه‌ها به مولفه‌های زیر بستگی دارد.

  • مشخصه‌های مکانیکی بتن
  • نوع و اندازه سطح مقطع تیرچه
  • مشخصات فیزیکی کابل‌های فولادین و یا میلگرد‌های کار شده در تیرچه

وزن تیرچه به طور کامل به اجزای باربر سازه وارد می‌شود و باعث سنگین شدن ساختار کلی سازه خواهد شد. لذا در انتخاب تیرچه‌ها و بررسی وزن آنها باید نکات کلی و محاسبات حرفه‌ای را مد نظر داشته باشیم.

مزایای کاربرد تیرچه بتنی چیست؟

برای طراحی سقف‌ها در سازه‌های گوناگون عمرانی روش‌های متنوع وجود دارد که حضور تیرچه‌های بتنی یکی از این موارد کلی است. با این وجود بهره‌مندی از تیرچه بتنی گسترش پیدا کرده است. مزایای استفاده از تیرچه بتنی گسترده است و برخی از آنها به قرار زیر هستند:

  • باعث افزایش سرعت ساخت و ساز می‌شود.
  • به نسبت از تیر‌های سفالی و یا کرومیت سبک‌تر هستند.
  • در مقابل بار‌های کششی بسیار مقاوم هستند و از ایجاد ترک‌ها جلوگیری می‌کنند.
  • قیمت تیرچه بتنی به نسبت دیگر انواع تیرچه کمتر است.
  • نسبت به نفوذ پذیری رطوبت مقاوم هستند.
  • طول عمر مفید بالایی دارند.
  • قابلیت اجرا در سقف‌های بلند با دهانه‌های بزرگ را دارند.
  • در کاهش وزن استاتیک ساختمان تاثیرگذار هستند.
  • در ساخت آنها از فولاد کمی استفاده شده است.

موارد استفاده از تیرچه بتنی

کاربرد تیرچه بتنی

تیرچه‌های بتنی اصولاً برای ایجاد سقف و یا فضاهای بالاسری در پروژه‌های ساختمانی کارایی دارند. هر تیرچه یک قطعه بتن آرمه بلند با عرض کم است که به راحتی در فاصله میان ستون‌ها و شیناژ‌های ساختمانی قرار می‌گیرد تا فرمت نهایی سقف و یا کف ساختمان شکل بگیرد. تیرچه‌های بتنی به شکلی طراحی شده‌اند که می‌توانیم از فضای خالی مابین دو عدد تیرچه برای قرار دادن بلوک‌های بتنی و یا یونولیت‌ها استفاده کنیم. اصولا در هر سقف ساختمانی تعداد تیرچه‌ها به نسبت عرض یونولیت‌ها نصب می‌شوند.

در مرحله مقدماتی تیرچه‌های بتن وظیفه دارند تا بار حاصل از وزن خود، بلوک‌ها و بتن پوششی را تحمل نمایند. مجموع این وزن‌ها را اصطلاحاً بار مرده ساختمان می‌گویند. در عین حال کاربرد تیرچه بتن تحمل هر نوع فشار بارها حین اجرا در حد فاصل بین تکیه گاه‌های موقت است. تیرچه‌های بلوکی باید هر نوع بار مرده و زنده در سقف و یا کف ساختمان را تحمل کنند. به طور کلی موارد استفاده از تیرچه بتنی برای ساخت هر نوع فضای مسطح سقف مانند و یا کف کار شده در سازه‌های بلند ساختمان‌های بتن آرمه و حتی سازه‌های اسکلت فلزی است.

مروری بر اجزای تیرچه بتن

یک تیرچه بتنی از بخش‌های زیر تشکیل شده است.

آرماتور‌های کششی:

آرماتورهای تحتانی هر تیرچه بتنی هستند که عضو کششی بوده و مقدار مقاومت کششی ناشی از وزن خود تیرچه، بلوک‌ها و هر بار زنده و مرده را تامین می‌کنند.

آرماتور عرضی:

آرماتور‌هایی برای تحمل وزن ایستایی خود تیرچه و همچنین تحمل وزن مرده سقف مابین تکیه گاه‌های موقت را بر عهده دارند. از این آرماتورهای عرضی برای اتصال نهایی میان آرماتور کششی تیرچه‌ها و بتن پوششی استفاده می‌شود.

آرماتور بالایی:

بخش آرماتور بالای تیرچه است که به نوعی در تکمیل فرم هندسی تیرچه بتن و ایجاد محل استقرار بلوک‌های بتنی کارایی دارد. همچنین حضور این آرماتور با ایجاد فرمت خرپایی به تحمل وزن مرده توسط آرماتور‌های کششی کمک می‌کند.

بتن پاشنه تیرچه:

بخش بتنی قالب گیری شده در اطراف آرماتور‌های کششی است. این بتن پاشنه فرم اسکلت تیرچه را مقاوم‌تر کرده و از خم شدن میلگرد‌های خرپایی در اثر اعمال بارهای استاتیکی و دینامیکی زیاد جلوگیری می‌کند. در عین حال به خوبی با کلیت سازه‌های بتنی سازگار است.

مزایای استفاده از تیرچه بتن کم نیست

مزایای استفاده از تیرچه بتن در هر نوع سازه‌های ساختمانی قابل توجه است. به راحتی می‌توانیم هر نوع سطح گسترده بتنی در طراحی سقف اسکلت‌های بتن آرمه را با استفاده از این تیرچه‌ها دایر کنیم، اما لازم است تا در چگونگی استفاده از انواع تیرچه بتنی هوشمندانه‌تر باشیم. اگر چه کاربرد تیرچه بتنی برای ایجاد هر نوع سقف مسطح و حتی سقف‌ها با فرم‌های هندسی پیچیده‌تر متداول است؛ اما در این باره باید ملاحظات فنی کافی برای محاسبه بارهای استاتیکی و دینامیکی سازه‌ها انجام شود.  

بخش مهمی از استحکام تیرچه بتنی به چگونگی عمل آوری بتن تخلیه شده در سقف‌ها بستگی دارد. لذا در حین اجرای این تیرچه تحت شرایط مختلف سازه از استقرار تکیه‌گاه‌های موقتی اطمینان داشته باشید و دوره کیورینگ بتن پس از تخلیه در سطح سقف تیرچه بلوک را به درستی رعایت کنید. همچنین لازم است تا از قبل محاسبات فنی کافی در تحلیل بار‌های کششی وارد شده بر پیکره تیرچه‌ها محاسبه شود و تعداد تیرچه‌ها، حداکثر فاصله نصب آنها از یکدیگر و مقدار دهانه سازه متناسب با مجموع بارهای دینامیکی و استاتیکی اعمال گردد. اگر نیازمند کسب اطلاعات درباره خرید بتن آماده هستید این مقاله را از دست ندهید.